Trái chiếng

Primary tabs

Error message

Notice: Undefined index: localized_options in menu_navigation_links() (line 1872 of /home2/seaminhh/public_html/includes/menu.inc).

Trong số những tiếng địa  phương mà tôi nghe từ hồi còn nhỏ để chỉ trái một cây trồng cho ra lần đầu tiên, tức trái chiếng, là từ không xa lạ cho bất cứ người nào sống ở vùng nông thôn miền Nam này như tôi (dĩ nhiên nếu sinh và lớn lên ở thành thị thì có lẽ người đó không biết từ này).

Trái chiếng được liên kết với ý nghĩa thật đặc biệt, vừa hàm nghĩa thiêng liêng, lẫn chúng úy kị bởi những người lớn tuổi mà tôi biết. Trẻ con được răn dạy là không bao giờ được hái quả này, vì khi trẻ con hái, sẽ dẫn đến hậu quả là cây này sẽ bị hư về sau này. Người hái không nhất thiết phải là người trồng, mà là một người có tuổi, thậm chí người đó phải là người có uy tín, điềm đạm, chín chắn là nhân vật tốt nhất để làm cái việc hái quả đầu tiên này!

Ngày xưa không có nhiều loại cây giống như ngày nay, và phần lớn các giống cây trồng đòi hỏi nhiều thời gian để ra quả đầu tiên, vì chủ yếu được ươm từ hạt. Tùy theo giống cây trồng mà thời gian có quả đầu này lâu hay nhanh hơn; chẳng hạn như giống măng cụt, sầu riêng thường thời gian cho quả là lâu hoặc rất lâu. Khi đó cái lệ không cho trẻ con hái quả đầu lại càng nghiêm ngặt.

Ngày nay khi người ta biết áp dụng các kỹ thuật nhân giống mới như chiết cành, ghép cành, hay giâm cành, hoặc cấy mô, đã rút ngắn thời gian ra hoa, cho quả của nhiều loại cây trồng, thì lệ hái trái chiếng này không còn khắt khe nữa, nhưng vẫn chưa mất hẳn. Nhưng điều gì cũng có thể thay đổi, những người lớp già của thế hệ ông tôi (nghĩa là còn rất nghiêm khắc về việc cấm đoán trên) rồi cũng qua đi, đến thế hệ ba tôi thì đã dễ dãi phần nào, dù vẫn còn luôn dặn dò như thế. Đến thế hệ của tôi thì vì kính nể mà không hái, nhưng đã không còn tin gì. Tôi chắc chắn thế hệ con, hoặc cháu tôi có khi chúng không biết gì về những cấm kỵ phi lí kia, dù vẫn còn hiểu “trái chiếng” là gì. Nếu có ý nghĩa gì chăng, thì đấy là những nét kỹ thuật, như không để quá nhiều trái, không treo trái chính quá lâu (bưởi, cam) vì chúng có thể ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây vốn còn non nớt…

Vườn mới cải tạo của tôi đã cho vài loại trái chiếng rồi. Vì cây cối chẳng có là bao, lại trồng nhiều loại, cây thì nhanh cho quả (thanh long không đầy một năm có thể cho trái rồi), có loại hơi lâu hơn một chú, khoảng chừng năm (nhưng mãng cầu xiêm, mít ghép). Và vườn tôi đã trên 2 năm nên cũng cho lác đác vài loại trái, dù chỉ rất ít do số cây cũng ít ỏi.

Loại quả đầu tiên tôi có có lẽ là quả mãng cầu ta, rất nhanh cho trái chiếng, có lẽ trên 1 năm tuổi thôi (trồng từ hạt). Sau đó là thanh long, cũng chừng 1 năm đã có quả. Cây vú sữa dù có hoa từ năm trước, nhưng năm nay mới cho quả, và mỗi cây lác đác chừng non chục quả, mà trái chín đầu tiên tôi vừa thấy hôm qua. Hai quả mít từ hai cây khác nhau (vẫn chưa thu hoạch), trông to so với thân hãy còn quá nhỏ, và cây mãng cầu gai thấy có được mấy quả! Mấy cây dừa tôi trồng vẫn còn quá nhỏ, có lẽ thời gian ăn chúng là dài nhất trong số cây tôi trồng trong vườn.

Vú sữa chín
Mít ra quả detran


 

Undefined